Ballı tarifler: balla yapılan 7 kolay tarif

Ballı tarifler için uzun malzeme listelerine gerek yoktur; bir kaşık bal, salata sosundan fırın yemeğine kadar pek çok tabağın tadını değiştirir. Bu sayfada evde bulunan malzemelerle yapabileceğiniz yedi kolay tarif var: dördü ocaksız, üçü fırında. Her birinde malzemeleri ve adımları sırasıyla bulacaksınız. Önce balla çalışırken işinizi kolaylaştıracak birkaç noktaya bakalım.

Mutfakta balla çalışırken bilinmesi gerekenler

Bal hem tatlandırıcı hem de sıvı bir malzemedir. Bu iki özelliği tarifte nasıl davranacağını belirler.

• Ölçmek: Kaşığı önce yağa ya da sıcak suya batırırsanız bal kaşıktan kolayca kayar.
• Çözmek: Bal soğuk sıvıda zor dağılır. Önce az miktarda ılık suyla ya da limon suyuyla karıştırın, sonra kalan sıvıyı ekleyin.
• Fırın: Ballı yüzeyler çabuk renk alır. Balı pişmenin sonuna doğru sürmek ya da fırını çok yüksek ısıda çalıştırmamak yanmayı önler.
• Şekerlenmiş bal: Kristalleşen bal bozulmuş değildir ve tariflerde rahatça kullanılır. Nedenini bal neden kristalleşir yazımızda anlattık.

Tariflerdeki ölçüler mutfakta herkesin elinin altındaki kaplara göredir: yemek kaşığı, çay kaşığı ve su bardağı. Bal miktarını damak zevkinize göre azaltıp çoğaltabilirsiniz. İlk denemede tarifteki ölçüyle başlamak, sonraki sefer için sağlam bir karşılaştırma noktası verir.

Bir de güvenlik kuralı var: 1 yaşından küçük çocuklara bal verilmez. Bu kural pişmiş ve fırınlanmış ballı yiyecekler için de geçerlidir. Türk Gıda Kodeksi Bal Tebliği, aynı uyarının bütün bal etiketlerinde yer almasını zorunlu tutar; metni Resmî Gazete’deki Bal Tebliği sayfasında görebilirsiniz. Arı ürünlerine alerjisi olanlar da dikkat etmeli, sağlıkla ilgili sorularını hekime danışmalıdır.

Ocaksız dört ballı tarif

Ballı hardallı salata sosu

Yeşil salataya, haşlanmış patatese ve ızgara sebzeye yakışır. Kavanozda hazırlanır, buzdolabında birkaç gün bekler.

• 1 yemek kaşığı bal
• 1 yemek kaşığı hardal
• 3 yemek kaşığı zeytinyağı
• 1 yemek kaşığı limon suyu
• 1 tutam tuz

1. Bütün malzemeleri kapaklı küçük bir kavanoza koyun.
2. Kapağı kapatın ve sos koyulaşıp tek renk olana kadar çalkalayın.
3. Tadına bakın; ekşiliği limonla, tatlılığı balla ayarlayın.

Ballı cevizli yoğurt kasesi

Kahvaltıda ya da ara öğünde beş dakikada hazırlanır.

• 1 kase süzme ya da koyu kıvamlı yoğurt
• 1 yemek kaşığı bal
• 1 avuç iri kırılmış ceviz
• Mevsim meyvesi: incir, şeftali ya da elma

1. Yoğurdu kaseye alın ve üzerini kaşığın tersiyle düzeltin.
2. Meyveyi doğrayıp yoğurdun üzerine dizin.
3. Cevizi serpin, balı en son ince bir iplik hâlinde gezdirin.

Ballı limonata

Dört bardaklık bir sürahi içindir.

• 3 limon
• 3 yemek kaşığı bal
• 1 litre su
• Birkaç dal taze nane

1. Balı bir su bardağı ılık suda karıştırarak çözün.
2. Limonların suyunu sıkın ve ballı suya ekleyin.
3. Kalan soğuk suyu ve naneyi ilave edin, karıştırın.
4. Buzdolabında bir saat dinlendirip servis edin.

Ballı kekikli peynir tabağı

Kahvaltı sofrasına ya da misafir tabağına iki dakikada hazırlanır. Tuzlu peynir ile bal iyi bir ikilidir.

• 200 gram beyaz peynir ya da lor
• 1 yemek kaşığı bal
• 1 yemek kaşığı zeytinyağı
• 1 tutam kuru kekik
• Birkaç ceviz içi

1. Peyniri dilimleyin ya da loru kaşıkla tabağa yayın.
2. Üzerine zeytinyağını ve balı gezdirin.
3. Kekiği ve elinizle kırdığınız cevizi serpin, bekletmeden servis edin.

Fırında üç ballı tarif

Fırında ballı kekikli havuç

Et ve tavuk yemeklerinin yanına ya da yoğurtla tek başına servis edilir.

• 500 gram havuç
• 2 yemek kaşığı zeytinyağı
• 1 yemek kaşığı bal
• 1 çay kaşığı kuru kekik
• Tuz

1. Fırını 200 dereceye ayarlayın.
2. Havuçları soyun ve boyuna dörde bölün.
3. Zeytinyağı, tuz ve kekikle harmanlayıp tepsiye tek sıra dizin.
4. Yaklaşık 20 dakika pişirin.
5. Balı havuçların üzerine gezdirin, karıştırın ve 8-10 dakika daha pişirin.

Ballı hardallı fırın tavuk

Dört kişilik bir akşam yemeği. Sos bir kasede hazırlanır, gerisini fırın yapar.

• 4 tavuk but ya da 8 baget
• 2 yemek kaşığı bal
• 1 yemek kaşığı hardal
• 2 yemek kaşığı zeytinyağı
• 2 diş ezilmiş sarımsak
• Yarım limonun suyu, tuz, karabiber

1. Bal, hardal, zeytinyağı, sarımsak, limon suyu, tuz ve karabiberi bir kasede karıştırın.
2. Tavukları sosa bulayın ve buzdolabında en az yarım saat bekletin.
3. Fırını 190 dereceye ayarlayın. Tavukları fırın kabına dizin.
4. Üzeri kızarana ve eti kemiğinden kolayca ayrılana kadar, 45 dakika dolayında pişirin.
5. Üzeri erken koyulaşırsa kabı yağlı kâğıtla örtün.

Ballı yulaflı granola

Bir tepsilik granola kapalı kavanozda saklanır; yoğurtla ya da sütle yenir.

• 2 su bardağı yulaf ezmesi
• 1 su bardağı karışık kuruyemiş: ceviz, badem, fındık
• 3 yemek kaşığı bal
• 2 yemek kaşığı zeytinyağı
• 1 çay kaşığı tarçın
• Yarım su bardağı kuru üzüm ya da doğranmış kuru kayısı

1. Fırını 160 dereceye ayarlayın, tepsiye yağlı kâğıt serin.
2. Balı ve zeytinyağını küçük bir tencerede ılıtarak karıştırın.
3. Yulafı, kuruyemişi ve tarçını geniş bir kapta ballı karışımla harmanlayın.
4. Tepsiye ince bir kat hâlinde yayın.
5. 20-25 dakika, arada bir kez karıştırarak altın rengini alana kadar pişirin.
6. Soğuyunca kuru meyveyi ekleyin ve kavanoza alın.

Hangi bal hangi tarife yakışır

Bal seçimi tarifin sonucunu değiştirir, ama doğru ya da yanlış bir seçim yoktur. Aynı tarifi iki ayrı balla denemek, aradaki farkı görmenin en kolay yoludur.

Her balın kokusu ve tadı farklıdır; tarifte bu fark duyulur. Açık renkli ve çiçek kokulu ballar çiğ kullanılan tariflerde öne çıkar. Koyu ve daha yoğun aromalı ballar ise fırın ve et yemeklerinde baharatlarla iyi anlaşır. Aşağıdaki eşleştirme kesin kural değil, bir başlangıç önerisidir.

Tarif	Önerilen bal	Neden
Yoğurt kasesi, peynir tabağı, limonata	Çiçek balı	Çiğ kullanıldığı için çiçek kokusu korunur
Salata sosu, fırın havuç	Çiçek balı	Kekikli tatlarla uyumludur
Fırın tavuk, granola	Orman balı	Koyu aroması hardal, sarımsak ve tarçınla dengelenir

Çiçek balımız kekik, hayıt ve dağ çiçeklerinden; orman balımız Marmaros ormanındaki çam, beyaz kekik ve meşe palamudundan gelir. İkisinin farkını çiçek balı ile orman balı arasındaki fark yazımızda okuyabilirsiniz. Balın kahvaltı sofrasındaki yerini merak ediyorsanız Gökçeada kahvaltısı ve sofrada bal yazımız da ilginizi çekebilir.

Sık sorulan sorular

Tariflerde şeker yerine bal kullanılır mı

Kullanılır, ancak bal sıvı olduğu için tarifin kıvamını değiştirir. Sos, marine ve içeceklerde değişim kolaydır. Kek ve kurabiye gibi hamurlarda ölçüleri küçük denemelerle ayarlamanız gerekir.

Ballı yiyecekler bebeklere verilir mi

1 yaşından küçük çocuklara bal ve bal içeren yiyecekler verilmez. Pişirmek bu kuralı değiştirmez. Çocuğunuzun beslenmesiyle ilgili sorular için hekime danışın.

Tariflerde hangi bal kullanılmalı

Elinizdeki bal her tarifte iş görür. Çiğ tariflerde çiçek kokulu ballar, fırın ve et yemeklerinde koyu aromalı ballar daha çok öne çıkar; seçim damak zevkinize kalmıştır.

Açılan bal mutfakta nasıl saklanır

Kavanozun kapağını sıkıca kapatın, balı serin ve kuru bir dolapta tutun, kavanoza ıslak kaşık sokmayın. Ayrıntılar bal nasıl saklanır yazımızda yer alıyor.

Yedi tarifin ortak noktası aynı: az malzeme, kısa hazırlık ve tadı belirleyen bir kaşık bal. Tarifleri Gökçeada’nın kekik, hayıt ve dağ çiçeklerinden gelen balla denemek isterseniz çiçek balımızı inceleyebilirsiniz.